رهبانيت گاهي سبب افسردگي روحي، يأس، بدبيني نسبت به ديگران و ضعف عقل و غلبة قوه واهمه مي گردد.

با در نظر داشتن زيانهاي رهبانيت، اسلام پيروان خود را از پرداختن به آن هشدار داده می باشد، و حتي آنان كه زهد را بهانة روي آوردن به نوعي رهبانيت پنداشته اند مورد انتقاد و اعتراض قرار گرفته اند.

نکته مهم : برای بهره گیری از متن کامل پژوهش یا مقاله می توانید فایل ارجینال آن را از پایین صفحه دانلود کنید. سایت ما حاوی تعداد بسیار زیادی مقاله و پژوهش دانشگاهی در رشته های مختلف می باشد که می توانید آن ها را به رایگان دانلود کنید

رسول اكرم (ص) به عثمان بن مظعون كه ترك كار و زندگي كرده و به مسجدنشيني و انجام عبادت روي آورده بود فرمود:

«ان الله تعالي لم يكتب علينا الرهبانية انما رهبانية امتي الجهاد في سبيل الله؛ خداوند متعال بر امت من رهبانيت را مقرر نداشته می باشد، و رهبانيت امت من همان جهاد در راه خداست.»

مرحوم صدوق در كتاب خصال از امام صادق (ص) نقل مي كند كه:

«قال رسول الله (ص) ليس في امتي رهبانية و لا سياحة و لازم يعني السكوت، پيامبر (ص) فرمود: رهبانيگري و سياحت و سفر بي هدف و سكوت (پرهيز از معاشرت با مردم) در امت من نيست.

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

در تفسير مجمع البيان در حديثي از ابن مسعود مي خوانيم: همراه پيامبر اكرم (ص) در حال حركت بوديم كه پيامبر (ص) به من فرمود: آيا از راز پيدايش رهبانيت در ميان مسيحيان خبرداري؟ پاسخ دادم: خدا و رسول او آگاهترند. پيامبر (ص) فرمود: پس از عيسي مسيح، پيروان او بر اثر ارتكاب معاصي دچار جنگهاي خانمان سوزي از ناحية جباران شدند، و جمعيت آنان از آباديها به بيابانها و كوهستانها پناهنده گشتند، و بر اين اساس، روحيه رهبانيگري در ميان آنان تقويت گردید و سپس آيه: «و رهبانية ابتدعوها» راتلاوت كرد و افزود: آيا مي داني رهبانيت امن من در چيست؟ پاسخ دادم: خدا و رسول او داناترند. پيامبر فرمود: رهبانيت امت من عبارت می باشد از : هجرت، جهاد، نماز، روزه ، حج و عمره.

همچنين آن آگاه كه از امام هفتم پرسيدند: «هل يصلح للرجل المسلم ان يسيح في الارض اويرهب في بيت لايخرج منه، قال: لا؛ آيا شايسته می باشد كه مسلمان بدون اهداف اساسي به سياحت بپردازد و يا در خانه اي به رهبانيت روي بياورد؟ امام پاسخ داد: خير.»

پيامبر اكرم (ص) خاطر نشان مي كرد كه : «و ان سياحه امتي و رهبانيتهم الجهاد؛ سياحت و رهبانيت امت من، شركت در جهاد می باشد» ؛ و نيز فرمود: «عليكم بالجهاد فانه رهبانية امتي؛ پيوسته در راه خدا جهاد كنيد كه اين همان رهبانيت امت من می باشد.»

البته رهبانيت و درويش مسلكي و ترك كار و کوشش مخالف فطرت آدمي می باشد، زيرا به فرمودة ابوذر غفاري: «ان النفس اذا احرزت قوتها اطمأنت؛ نفس آدمي هنگامي كه غذاي خود را در اختيار داشته باشد، آرامش لازم را به دست خواهد آورد». پس چگونه مي توان كسي را به ترك و پشت پا زدن به كار و کوشش در زندگي ترغيب كرد؟ اين جاست كه كلام روح بخش اميرالمؤمنين (ع) همچون چراغي فروزان در اقليم زندگي ما مي‌درخشد كه در توصيف زاهدان فرمود: «كانوا قوما من اهل الدنيا و ليسوا من أهلها؛ انسانهاي زهد پيشه در همين دنيا زندگي مي كردند، ولي خود را نباخته و دنيا پرست نبودند.

در واقع زهد يك مسأله قلبي می باشد و تضادي با پرداختن به كار و کوشش و تأمين ما يحتاج زندگي ندارد، زهد ضد حرص و آز می باشد.

  اركان زهد اسلامي

نكته قابل ذكر آن می باشد كه حقيقت زهد اسلامي را با در نظر داشتن برخي از اركان آن بهتر مي توان بازشناخت و مهمترين اركان زهد اسلامي عبارتند از:

1- اعتماد به خدا و اخلاص كامل

پيامبر اكرم در تبيين حقيقت زهد فرمود:

«الزهادة في الدنيا ليست بتحريم الحلال و لا اضاعة المال و لكن الزهادة في الدنيا ان لا تكون بما (مما) في يديك أوثق منك بما في يدالله و أن لاتكون في ثواب المصيبه اذا أنت اصبت بها ارغب منك فيها لو انها ابقيت لك؛

زهد آن نيست كه نعمتهاي حلال خدا را تحريم كني، و يا اموال و ثروت خود را ضايع سازي، بلكه زهد آن می باشد كه مال و دارايي ات تو را از خدا غافل نسازد و در تو احساس غرور و بي نيازي نسبت به خدا ايجاد نكند، و در برابر مصائب، صبور باشي و به سرانجام آن و ثواب و پاداش خود در پيشگاه خدا بينديشي.»

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

شخصي از امام سجاد (ع) پرسيد: زهد چيست؟ امام پاسخ داد: «برترين درجة زهد، پايين ترين مرحلة «ورع» می باشد و برترين مرحله ورع، پايين ترين درجة «رضا و تسليم» مي‌باشد.

پس زهد آن می باشد كه به مرحله ورع ، يقين، رضا و تسليم رهنمون گردد و اگر از دارايي آدمي كاسته گردد، بشر به خاطر اين نقصان متأسف نشود، و نيز داراييهاي دنيوي، وي را مغرور نسازد؛ چنان كه قرآن مي فرمايد: «هیچگاه پیش روی آن چیز که از دست شما مي‌رود، دلتنگ نشويد و نيز پیش روی آن چیز که به شما مي رسد مغرور و دلشاد نگرديد.»

همچنين در نهج البلاغه در بيان ماهيت زهد آمده می باشد:

«الزهد كله بين كلمتين من القرآن قال الله سبحانه: لكيلا تأسوا علي ما فاتكم و لا تفرحوا بما اتاكم؛ تمام زهد در ميان دو آيه قرآني نهفته می باشد، آن جا كه مي‌فرمايد: آن چیز که از مال و دارايي از دست شما رفت متأسف و آزرده خاطر نشويد، و براي هر آن چیز که كه از اموال و دارايي به چنگ مي آوريد خود را نبازيد و مغرور نگرديد.»

ديدگاهها در تفسير زهد

1- زهد از نظر پيامبر اسلام


پاسخ دهید